Thị trường phát điện cạnh tranh: Vẫn toàn “người nhà”

Cập nhật: 22-03-2013 08:14
Sau gần 8 tháng chính thức đi vào vận hành, thị trường phát điện cạnh tranh đã được mở rộng với 45 nhà máy tham gia trực tiếp vào thị trường, dự kiến sẽ tăng lên 67 nhà máy chào bán điện trong năm nay. Trong khi đó, bên mua duy nhất là Cty mua bán điện thuộc Tập đoàn Điện lực VN (EVN) có quyền quyết định mua điện của DN theo thứ tự giá chào từ thấp đến cao.

Thị trường phát điện cạnh tranh: Vẫn toàn “người nhà”

Trước nhiều ý kiến quan ngại việc mở rộng thêm nhiều nhà máy tham gia thị trường phát điện cạnh tranh sẽ tạo điều kiện cho EVN được quyền lựa chọn mua điện với giá thấp và bán điện giá cao, GS-TSKH Trần Đình Long - Phó Chủ tịch Hội Điện lực VN, cho rằng theo đúng nghĩa của thị trường phát điện cạnh tranh thì không sợ tình trạng độc quyền.

Theo giới chuyên môn, Cty mua bán điện trong thị trường phát điện cạnh tranh đúng nghĩa phải là Cty phi lợi nhuận với hoạt động trung gian mua bán điện cho hai bên và nếu có thì chỉ thu một khoản phí nhỏ để duy trì hoạt động của Cty và trả lương nhân viên. Tuy nhiên, hiện nay, đơn vị duy nhất mua điện từ các nhà máy lại vẫn trực thuộc EVN nên mua bán điện cạnh tranh thực chất vẫn chỉ là hình thức.

Về lâu dài, các nhà máy điện của EVN đang có xu hướng tập hợp vào các TCty phát điện (Genco). Theo lộ trình, đến năm 2015, các Genco sẽ tách khỏi EVN, khi đó, tỉ lệ phát điện của EVN chỉ đạt khoảng 17 - 18%, còn lại phần lớn do các nhà máy ngoài EVN phát.

Tuy nhiên, khi các Genco còn trực thuộc EVN thì chưa thể có thị trường điện cạnh tranh. “Chỉ khi nào các nhà máy bán điện, khối phát điện, khối truyền tải điện phải được nhanh chóng tách khỏi EVN thì thị trường mới hình thành” - ông Long lưu ý.

Theo Quyết định 26 của Thủ tướng, thị trường điện cạnh tranh chia làm 3 cấp đô: cấp độ 1 là phát điện cạnh tranh hình thành từ năm 2005-2014, cấp độ 2 là thị trường bán buôn điện cạnh tranh từ năm 2014-2022 và cấp độ 3 là thị trường bán lẻ điện cạnh tranh từ sau năm 2022. Khi đưa ra lộ trình này, nhiều chuyên gia ngành điện cho rằng toàn bộ quá trình thiết kế hình thành thị trường điện cạnh tranh chỉ cần 2 cấp độ và chỉ làm trong vòng tối đa 5 năm chứ không kéo dài tới 17 năm (từ năm 2005 - 2022) như hiện nay.

Rõ ràng, nhìn lại 8 tháng vận hành thị trường phát điện cạnh tranh, nhiều chuyên gia ngành điện cho rằng về cơ bản, thị trường vẫn độc quyền, chưa hướng tới thị trường thực sự. Mục tiêu đến năm 2014 hoàn thành thị trường phát điện cạnh tranh và chuyển sang thị trường bán buôn cạnh tranh là khó hoàn thành khi nhiệm vụ trong giai đoạn đầu vẫn thực hiện một cách quá hình thức.                                      


 

Theo dddn.com.vn

Ý kiến của bạn về: Thị trường phát điện cạnh tranh: Vẫn toàn “người nhà”