Nhận diện

Trung tá Hà Thế Hùng - Đội trưởng Đội Chống hàng giả, Phòng CSĐT tội phạm về trật tự QLKT&CV nhận định, các đối tượng sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng kém chất lượng, hàng vi phạm sở hữu trí tuệ, đều là “dân chuyên nghiệp”, có đường dây tổ chức, thậm chí có cả yếu tố nước ngoài. Chúng thiết lập được quy trình khép kín từ vận chuyển, cất giấu và lợi dụng sự tiêu cực của một bộ phận nhỏ cán bộ, nhân viên cơ quan chức năng của Nhà nước có thẩm quyền trong việc giám định, kiểm tra, kiểm soát.

 Kế hoạch cao điểm phòng chống hàng giả, hàng lậu, gian lận thương mại vừa được Phòng CSĐT tội phạm về trật tự QLKT&CV cho thấy, có tới 20 tuyến, tụ điểm, địa bàn đang rất “nóng” về hiện tượng này, cả nội thành lẫn ngoại thành; từ chăn ga gối đệm, bánh kẹo, bột ngọt, đến tân dược. Bên cạnh những cái tên “truyền thống” như Công Đình, Đa Hội, chợ Đồng Xuân, chợ “Trời”, “bản đồ hàng giả, hàng lậu, hàng kém chất lượng” đã xuất hiện những cái tên mới như La Phù, Dương Liễu, Tiền Phong. Lực lượng chức năng cũng đã xác định cả chục tuyến hành trình của hàng lậu từ biên giới phía Bắc, với “điểm đến” là Hà Nội.

Máy bay, tàu hỏa đều “bị” lôi vào cuộc

Ôtô, xe máy, xe khách trá hình vận chuyển hàng lậu, hàng giả đã là chuyện bình thường. Rộ nhất thời điểm này là cả máy bay, tàu hỏa đều “bị” lôi vào cuộc. Đơn cử như ga Hà Nội. Từ đầu năm đến nay, khu vực này có ít nhất 3 vụ tập kết hàng lậu bị xử lý. Trong đó quy mô nhất là cuộc kiểm tra mới đây của liên ngành Đội Chống buôn  lậu, Đội QLTT số 4 và lực lượng bảo vệ ga Hà Nội tại ga B Trần Quý Cáp. Số hàng thu giữ gần 10 tấn, chủ yếu là hàng may mặc, đồ gia dụng, linh kiện máy tính, chất kín khoang B41341 đoàn tàu Thống Nhất hành trình đi thành phố Hồ Chí Minh.

Toàn bộ số hàng bị tạm giữ bởi nhiều kiện hàng không có đủ giấy tờ, và có dấu hiệu chủ hàng quay vòng hóa đơn. Tìm hiểu quy trình vận chuyển hàng hóa bằng đường sắt, chúng tôi nhận thấy “lỗ hổng” rất lớn, đó là lâu nay, “nhà tàu” chỉ nắm bắt được trọng lượng, chủng loại hàng hóa trên cơ sở tự khai của chủ hàng. “Trong quy trình làm thủ tục vận chuyển hàng, bởi số lượng hàng thường rất lớn nên chúng tôi không thể kiểm tra từng kiện một. Tất nhiên, nếu có nghi vấn, chúng tôi sẽ mở hàng để kiểm tra” - một cán bộ Tổng Công ty Đường sắt giải thích. 

Thiếu tướng Đỗ Kim Tuyến - Phó Giám đốc CATP Hà Nội             vừa chính thức có công văn chỉ đạo các Phòng nghiệp vụ CATP, Công an các quận huyện mở đợt cao điểm đấu tranh phòng, chống sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng kém chất lượng trên địa bàn thành phố Hà Nội. Với yêu cầu nắm chắc tình hình, kịp thời phát hiện, đấu tranh, triệt xóa các tổ chức, đường dây, đối tượng sản xuất, buôn bán hàng giả, Ban Giám đốc CATP đã xác định nhiệm vụ cụ thể đối với từng lực lượng, từ tham mưu cho các cấp chính quyền để chỉ đạo ngành chức năng phối hợp cùng lực lượng công an; đến phòng ngừa, trực tiếp đấu tranh với từng loại tội phạm sản xuất, buôn bán, vận chuyển hàng giả. Toàn lực lượng Công an Hà Nội đều đã quán triệt chỉ đạo của Ban Giám đốc CATP: “Chống hàng giả, hàng kém chất lượng là nhiệm vụ cấp bách. Quá trình phát hiện, điều tra, bắt giữ và xử lý đối tượng phải chấp hành nghiêm chỉnh các quy định của pháp luật; nhưng cũng không được làm cản trở hoạt động kinh doanh bình thường của doanh nghiệp, cá nhân, tổ chức xã hội”.

“Quý tộc” và khó phát hiện hơn cả là hoạt động kinh doanh hàng lậu qua đường hàng không. Đây là thủ đoạn mới được phát hiện vài năm trở lại đây, “nhưng không loại trừ khả năng nó đã hình thành từ nhiều năm trước”, nhận định của một cán bộ Đội QLTT số 1. Đầu tiên là vụ tập kết hàng lậu tại kho hàng trong khuôn viên Công ty cổ phần Vận tải hàng không tại đường Nguyễn Sơn. 28 kiện hàng gồm quần áo may sẵn, đồ điện tử... từ Trung Quốc nhập về đều không có giấy tờ chứng minh nguồn gốc, chờ chuyển qua đường hàng không vào thành phố Hồ Chí Minh và Buôn Mê Thuột.

Trước đó vài ngày, các kiện hàng được chia nhỏ và do “xe ôm” vận chuyển đến. Tuy nhiên, đồ may mặc “lậu” chỉ chiếm số ít trong các vụ vận chuyển qua đường hàng không bị phát hiện, mà chủ yếu là điện thoại di động và linh kiện. Hàng lậu được tập kết ở các kho hàng, bến bãi, doanh nghiệp, thậm chí nhà dân, sau đó được đưa ra sân bay làm thủ tục vận chuyển. Hoạt động có tính chất quy mô nhất bị phát hiện gần đây là vụ 10 bao tải với hàng nghìn chiếc điện thoại di động kèm linh kiện không có hóa đơn chứng minh nguồn gốc. Số hàng này tập kết tại Công ty Cung ứng và xuất nhập khẩu lao động hàng không (Alsimexco), trụ sở nhà B7 khu Đầm Trấu, phường Bạch Đằng, quận Hai Bà Trưng. Qua xác minh, lực lượng chức năng nhận thấy số hàng trên được các chủ hàng đối phó bằng cách khi chuyển đến điểm giao nhận hàng hóa đều không ghi rõ địa chỉ của người gửi và người nhận.

Dự kiến, sau khi hàng lậu được đưa lên máy bay, các chủ hàng tại Hà Nội sẽ liên lạc với đối tác phía Nam để ra sân bay nhận theo các ký hiệu riêng được ghi trên từng kiện hàng. Nếu bị cơ quan chức năng phát hiện, họ sẵn sàng bỏ của chạy lấy người. Theo quy định của Nhà nước, bất cứ hàng hóa vận chuyển nào cũng phải kèm theo giấy tờ chứng minh nguồn gốc xuất xứ mới được coi là hợp lệ. Việc các doanh nghiệp làm dịch vụ vận tải cố tình vi phạm quy định này chính là biểu hiện tiếp tay cho kiểu buôn lậu “quý tộc” qua đường hàng không. Một vấn đề đáng chú ý là, nhiều khả năng ngay cả phía sân bay cũng sẽ “bỏ qua” chi tiết thiếu giấy tờ hàng hóa của phía doanh nghiệp.

Hoàng Quân
Theo ANTĐ